Gemeentewapen van Itteren

Het wapen van Itteren werd op 19 juli 1890 verleend door de Hoge Raad van Adel aan de Limburgse gemeente Itteren. Per 1 juli 1970 ging Itteren op in gemeente Maastricht. Het gemeentewapen kwam daardoor te vervallen.

Blazoenering

De blazoenering van het wapen luidde als volgt:"In een veld van keel, de H. Martinus met gelaat, handen, linkerarm en een gedeelte van het linkerbeen van natuurlijke kleur, gekleed in wapenrok en brodaquin van keel, met mantel en helm van goud, houdende in de linkerhand een zwaard van zilver met gevest van goud, en zittende op een paard van sabel met hoofdstel, teugels en dekriemen van goud, vergezeld van een vóór het paard geknielden, naakten bedelaar met een gordel van sabel om de lendenen, alles geplaatst op een terras van sinopel, op welks voorgrond een schuinrechts gericht schildje geplaatst is, zijnde van keel, beladen met een naar rechts gewenden, springenden leeuw van zilver (Van Heinsberg); het geheel omgeven van het randschrift ""Gemeentebestuur van Itteren"".

De heraldische kleuren zijn keel (rood), goud (goud of geel), zilver (wit), sabel (zwart), sinopel (groen) en natuurlijke kleuren. In de heraldiek zijn links en rechts gezien van achter het schild; voor de toeschouwer zijn de termen links en rechts dus verwisseld.

Geschiedenis

De heilige is afkomstig van een zegel van de schepenbank begin 16e eeuw. Bij de aanvraag in 1890 werd aan deze voorstelling een wapen met een leeuw toegevoegd, welke afkomstig is uit het wapen van de familie van Heinsberg. De juistheid wordt betwist omdat niet zeker is of de familie Van Heinsberg heren van de heerlijkheid Itteren geweest zijn. Na de dood van Hendrik van Itteren in de 14e eeuw waren de families Loon-Heinsberg en Stein aan het ruzieën over zijn erfenis, maar is niet bekend welke familie de strijd toen heeft gewonnen en zich heren van Itteren mocht noemen.Itteren beschikt vanaf 1890 over een gemeentewapen. 

Familiewapen Van ItterenHet gemeentewapen is gebaseerd op de oudste afdrukken van het schependomszegel van Itteren, daterend uit 1524 en 1527. Dit zegel vertoont de kerkpatroon (St. Maarten) te paard, maar op het zegel staat geen schildje met leeuw. Bij de aanvraag van het wapen in 1890 werd aan de voorstelling op het zegel een schildje met een leeuw toegevoegd. De leeuw is afkomstig uit het wapen van de familie van Heinsberg, die na de dood van Hendrik van Itteren diens erfenis betwistten aan de kant van de vrouw van Hendrik met de familie Stein, die bezitters waren van naburige heerlijkheden. Hoe deze strijd is afgelopen is nu niet meer bekend. Het was daarom beter geweest om het oude wapen van de Van Itterens te nemen, aangezien niet zeker is of de Van Heinsbergs ooit met Itteren beleend zijn geweest. Het wapen van de familie Van Itteren was "een gedwarsbalkt schild van keel en zilver van vijf stukken, waarover drie gaande vogels van sabel".